بنا به نظر مشهور اصولیین در شبهات محصوره و غیر محصوره، به ترتیب کدام اصل جاری است؟
الف
برائت ـ برائت
ب
احتیاط ـ برائت
ج
احتیاط ـ احتیاط
د
برائت ـ احتیاط
پاسخ : ب
هرگاه تعداد مشتبهات یا احتمالات اطراف علم اجمالی کم و معدود باشد، به آن شبهه محصوره اطلاق میگردد؛ مانند اینکه مکلف در ظهر جمعه شک کند که تکلیف او نماز ظهر است یا نماز جمعه. و هرگاه تعداد مشتبهات یا احتمالات اطراف علم اجمالی زیاد باشد، به آن شبهه غیر محصوره اطلاق میگردد؛ مانند اینکه مکلف به یکی از مردم شهر بدهکار باشد و نداند کدام است. مشهور اصولیین معتقدند در شبهات محصوره علم اجمالی منجز است و در نتیجه، مکلف باید احتیاط نموده و تمام اطراف شبهه را به جا آورد (در موارد علم اجمالی به وجوب) یا ترک کند (در موارد علم اجمالی به حرمت). اما در شبهه غیر محصوره، علم اجمالی اثر ندارد و میتوان برائت را جاری کرد.
مدرسه علمیه فیضیّه و دارالشفاء The Feyziya Seminary مدرسه علمیه فیضیّه و دارالشفاء The Feyziya Seminary