Daily Archives: نوامبر 30, 2025

جلسه چهارم – خارج اصول ( حجیت خبر واحد ) – فقیه محقق، حجت‌الاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)

. نکته اصلی برخی فقها برای اثبات حجیت خبر واحد از آیه نبأ به مفهوم وصف استدلال کرده‌اند: وجه نظر: وصف خبر فاسق بودن (و نه خود خبر بودن) موجب وجوب تحقیق (تبّین) است. یعنی وجوب تبّین از وصف خبر فاسق بودن نشأت می‌گیرد، نه از خبر بودن به خودی خود. ۲. کلام مرحوم شیخ انصاری اصل قاعده شیخ: هر …

Read More »

جلسه سوم – خارج اصول ( حجیت خبر واحد ) – فقیه محقق، حجت‌الاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)

. مقدمه بحث اصلی: آیا خبر عادل (خبر واحد صحیح) حجت است یا خیر و چگونه می‌توان آن را از آیه قرآن اثبات کرد. آیه مورد بحث:«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ جَاءَكُمْ فَاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا أَنْ تُصِيبُوا قَوْمًا بِجَهالَةٍ فَتُصْبِحُوا عَلَى مَا فَعَلْتُمْ نَادِمِينَ» ۲. دیدگاه مرحوم شیخ مرحوم شیخ معتقد است که استدلال به آیه دو وجه دارد: مفهوم …

Read More »

جلسه دوم – خارج اصول ( حجیت خبر واحد ) – فقیه محقق، حجت‌الاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)

اگر صد نفر یک خبر را نقل کنند، متواتر می‌شود، نه به خاطر تعدد خبر بلکه به خاطر تعدد مخبر. برعکس، اگر هزار خبر باشد و راوی فقط یکی باشد، این مجموعه در اصطلاح «خبر واحد» محسوب می‌شود. پس عنوان «خبر الواحد» دقیق‌تر است. مرحوم شیخ طوسی در عده، تعبیر «خبر المتواترین» را نیز آورده که نشان می‌دهد «خبر» را …

Read More »

جلسه اول – خارج اصول ( حجیت خبر واحد ) – فقیه محقق، حجت‌الاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)

موضوع اصلی: تضاد میان یک روایت صحیحه منقول از فضلا (زراره، محمد بن مسلم، برید، فضیل و…) با نصاب‌های متعارف زکات در میان اهل‌سنت و شیعه. روایت فضلا نصاب‌هایی را اشاره می‌کند که در هر مورد یک عدد کمتر از نصاب‌های پذیرفته‌شده عمومی است (مثلاً «بلغ 25» به جای 26، «بلغ 35» به جای 36 و…). پاسخ‌ها و اشکالات: صاحب …

Read More »

اطراد در اصول فقه به چه معنی است؟

. تعریفاطراد در اصول فقه به معنای تکرار و استمرار یک حکم یا قاعده در موارد مختلف است. این مفهوم به بررسی این می‌پردازد که آیا یک حکم خاص در شرایط و موارد مشابه به طور مداوم و بدون تغییر اجرا می‌شود یا خیر. اطراد به عنوان یک اصل در استنباط احکام شرعی و فقهی مورد توجه قرار می‌گیرد. ۲. …

Read More »

اجتهاد در اصول فقه به چه معنی است؟

. تعریفاجتهاد در اصول فقه به معنای استنباط احکام شرعی از منابع دینی، به ویژه قرآن و سنت، با استفاده از قواعد و اصول فقهی است. این فرآیند به فقیه این امکان را می‌دهد که با توجه به شرایط زمان و مکان، احکام جدیدی را استخراج کند. ۲. مستنداتاجتهاد در اصول فقه بر پایه آیات قرآن و روایات معصومین (علیهم‌السلام) …

Read More »

آیا خبر واحد حجت است؟

تعریفخبر واحد به روایاتی اطلاق می‌شود که از یک یا چند نفر نقل شده و به دلیل عدم تواتر، به عنوان حجت در استنباط احکام شرعی مورد استفاده قرار می‌گیرد. در فقه شیعه، بحث درباره اعتبار خبر واحد و اینکه آیا می‌تواند به عنوان حجت در استنباط احکام شرعی مورد استفاده قرار گیرد، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. ۲. مستنداتدر …

Read More »

استصحاب در اصول فقه چیست؟

۱. تعریفاستصحاب یکی از قواعد مهم در اصول فقه است که به معنای استمرار حکم یا وضعیت موجود تا زمانی که دلیل بر تغییر آن وجود نداشته باشد، تعریف می‌شود. به عبارت دیگر، اگر یک حکم شرعی یا وضعیت خاصی در گذشته ثابت شده باشد، آن حکم یا وضعیت تا زمانی که دلیل بر تغییر آن نیامده، معتبر و جاری …

Read More »

ادله اجتهادی چیست؟

۱. تعریفادله اجتهادی به مجموعه‌ای از منابع و مستندات فقهی اطلاق می‌شود که فقیه برای استنباط احکام شرعی از آن‌ها استفاده می‌کند. این ادله شامل قرآن، سنت، اجماع و عقل است. اجتهاد به معنای تلاش فقیه برای استخراج احکام شرعی از این منابع است و به عنوان یکی از ارکان فقه اسلامی شناخته می‌شود. ۲. مستنداتمستندات ادله اجتهادی شامل چهار …

Read More »

آپولوژی افلاطون یا «دفاعیه سقراط»

آپولوژی افلاطون یا «دفاعیه سقراط» یکی از مهم‌ترین آثار فلسفی کلاسیک است که گزارشی از محاکمه و دفاعیات سقراط در دادگاه آتن ارائه می‌دهد. واژه آپولوژی در زبان یونانی به معنای دفاع است و نه عذرخواهی؛ بنابراین این متن نشان‌دهنده تلاش سقراط برای توضیح و توجیه شیوه زندگی فلسفی خود در برابر اتهاماتی است که به او وارد شده بود. …

Read More »